Rozwój językowy ma swoje kamienie milowe, wskazujące, co dziecko powinno umieć wyrazić i zrozumieć w danym wieku. Na przykład noworodek patrzy na twarz i płacze. W wieku trzech miesięcy uśmiecha się, gdy się do niego mówi, rozróżnia rodzaje płaczu i wydaje dźwięki przypominające samogłoski. W wieku około 12 miesięcy dziecko wykonuje proste polecenia za pomocą gestów, wypowiada pierwsze słowa i zaczyna posługiwać się własnym żargonem. [1]
Jednak u niektórych dzieci występują opóźnienia w rozwoju mowy spowodowane wieloma różnorodnymi czynnikami. Mogą one mieć zaburzenia słuchu lub zaburzenia poznawcze, wykazywać neurodiversję lub nie mieć jeszcze w pełni rozwiniętego aparatu mowy.
Każde zaobserwowane i zdiagnozowane opóźnienie mowy wymaga specjalistycznego podejścia pod profesjonalnym nadzorem logopedy lub innego odpowiedniego specjalisty. Podejście terapeutyczne powinno być dostosowane indywidualnie do każdego dziecka.
W tej lekcji chcemy podzielić się przykładem pokazującym, w jaki sposób muzyka i dźwięk mogą przyczynić się do rozwoju dzieci z opóźnieniami w rozwoju mowy.
1 Nauczyciel i chłopiec w wieku przedszkolnym bawią się razem na klawiaturze. Obraz wygenerowany przez sztuczną inteligencję.
Improwizacyjna terapia muzyczna (IMT) [2]
Lukas to kilkuletni chłopiec z Czech, mieszkający w mieście wraz z rodziną i jednym rodzeństwem. W wieku 3 lat i 9 miesięcy, w związku z obawami rodziców dotyczącymi jego nietypowego rozwoju, zwłaszcza w zakresie mowy, zdiagnozowano u niego ASD. W wieku 4 lat i 5 miesięcy Lukas rozpoczął uczęszczanie do specjalnego przedszkola. Chociaż rozumiał proste polecenia, nie posługiwał się mową. Zuzanna Vlachová, badaczka-terapeutka, obserwowała Lukasa podczas 20 sesji w ciągu roku szkolnego, przy czym interwencja trwała 30 minut tygodniowo. Celem było zbadanie wpływu interwencji IMT na integrację sensoryczną (SI) dziecka w wieku przedszkolnym z ASD w ramach ustalonej liczby sesji w paradygmacie jakościowym. [3] Sesje IMT polegały na korzystaniu z instrumentów muzycznych, takich jak keyboard, śpiewaniu, naśladowaniu dźwięków i instrumentów, dialogach głosowych itp.
W ciągu roku komunikacja niewerbalna Lukasa uległa rozszerzeniu. Zaczął on stosować nowe mimiczne wyrazy twarzy i eksperymentować z nimi. Dziecko zaczęło nawiązywać częstszy kontakt wzrokowy i utrzymywać go przez dłuższy czas. W miarę postępów w terapii IMT chłopiec pozostawał skupiony przez dłuższe okresy i dzielił uwagę z badaczką-terapeutką. Ogólnie rzecz biorąc, komunikacja niewerbalna Lukasa wykazuje we wszystkich obserwowanych kategoriach wysiłki zmierzające do nawiązania relacji, samoświadomości i świadomości innych oraz dzielenia się. [4]
Ten przykład wyraźnie pokazuje, że nawet jeśli dziecko nie opanuje umiejętności komunikacji werbalnej, może rozwinąć jasną komunikację niewerbalną wspieraną środkami dostosowanymi do jego potrzeb, wśród których można wymienić metody związane z muzyką.
Zapamiętaj
- Kamienie milowe rozwoju językowego pomagają zidentyfikować opóźnienia, które mogą wymagać wsparcia specjalisty.
- Metody oparte na muzyce i dźwięku, takie jak IMT, mogą wspierać dzieci z opóźnieniami językowymi.
- Postęp może oznaczać silniejszą komunikację niewerbalną, a nie tylko opanowanie słów mówionych.
Bibliografia
- [1] Przykłady zaczerpnięte z: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7236655/
- [2] Akapit opracowany na podstawie publikacji Vlachová, Z. (2022) „Środki dialogu muzycznego i wzajemności: improwizacyjna terapia muzyczna na rzecz interakcji społecznej dziecka w wieku przedszkolnym z zaburzeniami ze spektrum autyzmu”, Voices: A World Forum for Music Therapy, 22(2). doi: 10.15845/voices.v22i2.3191.
- [3] Vlachová, Z., op. cit., s. 10
- [4] Vlachová, Z., op. cit., s. 14
